|
|
|
Gezondheidseffecten (passief) roken en e-sigarettenblootstelling
-
Uit een systematische review van 9 artikelen blijkt dat nicotinevrije e-sigaretten mogelijk een verhoogd risico op acute hart- en vaatproblemen kunnen geven, zoals stijvere bloedvaten, hogere bloeddruk en beschadiging van de bloedvatwand. De langetermijngevolgen zijn nog onbekend.
-
Een systematische review en meta-analyse van 75 studies laat zien dat roken de kans op zenuwschade door diabetes vergroot bij mensen met diabetes type 1 en -2.
-
Een umbrella review van 6 studies laat zien dat roken door zowel moeders als vaders tijdens de zwangerschap samenhangt met een hoger risico op ADHD bij kinderen.
-
Uit een meta‑analyse van 13 studies blijkt dat meeroken bij niet‑rokende volwassenen samenhangt met een verhoogd risico op hoge bloeddruk. Dit risico lijkt vooral groter bij veelvuldige blootstelling (drie keer per week of vaker) of langdurige blootstelling van ten minste tien jaar.
|
|
|
|
Stoppen met roken en vapen
|
|
|
|
|
|
Asya van den Bosch (Universiteit Utrecht) liet zien dat Zuid-Afrikaanse scholieren vooral stoppen met vapen vanwege een gebrek aan aantrekkingskracht, zorgen over hun gezondheid en de kans op verslaving. |
|
|
|
Michele Davigo (Maastricht Universiteit) concludeerde dat verhitte tabaksproducten bepaalde kankerverwekkende stoffen meer uitstoten dan sigaretten en dat tabakssticks en tabakssigaretten op de korte termijn even giftig lijken. |
|
|
|
Rachel Drbohlav Ollerton (Universiteit Tilburg) vond dat Nederlandse kankeroverlevenden minder alcohol drinken en niet roken belangrijker vinden voor hun gezondheid dan gezond eten of voldoende bewegen. |
|
|
|
Lucia Hoffmann (Vrije Universiteit Amsterdam) toonde aan dat hoewel tabaksprikkels bij zowel mannen als vrouwen met een tabaksverslaving zowel het verlangen om te roken versterken als een stressreactie in het lichaam oproepen, deze reacties bij vrouwen duidelijk samenhingen. |
|
|
|
Kimberly Morren (Trimbos-instituut) liet zien dat tussen 2003 en 2023 steeds meer Nederlandse scholieren van 12 tot 16 jaar tabak als schadelijk beschouwden en het tabaksgebruik af liep. |
|
|
|
Koen van der Swaluw (RIVM) vergeleek een stoppen-met-rokentraining met dezelfde training aangevuld met een wekelijkse verloting van tegoedbonnen, en liet zien dat deze combinatie op de langere termijn (na 26 weken) tot meer stoppers leidt. |
|
|
|
Dunja van der Velde (Amsterdam UMC) concludeerde dat roken bij mensen met een psychose op korte termijn negatieve gevoelens verlicht, wat het stoppen met roken moeilijker maakt. |
|
|
|
Publicaties van kennisorganisaties |
|
|
|
Nationale organisaties |
-
Het CBS en Wageningen Universiteit deelden in een rapport dat zowel de import- als de exportwaarde van tabak toeneemt.
-
De NVWA liet zien dat tussen januari en juli 2025 maar liefst 235.000 illegale smaakjesvapes, 71.000 smaakaccessoires en 49.000 doosjes nicotinezakjes in beslag zijn genomen.
-
Het RIVM heeft een rapport gepubliceerd waarin wordt beschreven dat nicotinesticks zoals de Leviasticks (voor IQOS) en de Veosticks (voor Glo) een extreem hoge nicotinewaarde afgeven. Het RIVM raadt aan deze waarde met wetgeving te beperken.
-
Het Trimbos-instituut en GGD Zuid-Limburg onderzochten in de pilot ‘Stoppen-met-rokencoach op locatie’ of laagdrempelige, face-to-face coaching ouders in een kwetsbare situatie de toegang tot en kwaliteit van stoppen-met-rokenzorg kan verbeteren.
-
Het Trimbos-instituut heeft een factsheet gepubliceerd waarin wordt uitgelegd dat tweede-en derdehands rook ongezond is voor huisdieren.
-
Het Trimbos-instituut liet zien dat laagdrempelige stoppen‑met‑rokenzorg zwangere vrouwen beter bereikt, op basis van een studie uitgevoerd in samenwerking met de POP‑poli in Apeldoorn en SineFuma.
|
|
|
|
Internationale organisaties |
-
Truth Initiative liet zien dat het gebruik van e‑sigaretten onder jongeren in de Verenigde Staten sinds 2019 is gedaald. Toch blijft het nicotinegebruik zorgwekkend. Jongeren stappen vaker over op grotere en goedkopere e‑sigaretten. Daarnaast vormen nieuwe producten, zoals gearomatiseerde nicotinezakjes, een extra instap naar nicotineverslaving.
-
De WHO benadrukte dat forse accijnsverhogingen de meest effectieve en kostenefficiënte manier zijn om tabaksgebruik terug te dringen.
|
|
|
|
|
|
In de startblokken |
-
Er kunnen tot en met 25 februari 2026 abstracts ingediend worden voor het Nederlands Netwerk van Tabaksonderzoek (NNVT) congres.
-
We weten allemaal hoe groot de invloed van de leefomgeving voor jongeren is, maar gek genoeg draait preventie nog te vaak alleen om voorlichting.
Vind jij dat het anders moet? Kom dan naar het Landelijk congres alcohol-, drugs- en nicotinepreventie op 21 mei 2026. Je ontmoet andere professionals, krijgt inspiratie en leert wat jij vanuit jouw expertise kan doen.
|
|
|
|
Lopende zaken |
|
Er zijn weer nieuwe RookStop-trainingen gepland! Deze trainingen zijn bedoeld voor professionals die anderen willen helpen bij het stoppen met roken.
|
|
|
|
NET even iets anders |
|
Reinskje Talhout is benoemd tot bijzonder hoogleraar Productaantrekkelijkheid en preventie van schadelijk consumptiegedrag aan de Wageningen Universiteit. Zij richt zich op onderzoek naar de aantrekkelijkheid en gewoontevorming rondom onder andere tabaks- en nicotineproducten. |
|
|
|
|
|
Nationaal beleid
|
|
Kleine wijziging voor speciaalzaken
Tabaksspeciaalzaken zijn uitgezonderd van het uitstalverbod en het reclameverbod. Voor zeer kleine speciaalzaken gelden meer uitzonderingen op de Tabakswet. De omzetgrens voor deze kleine speciaalzaken is verhoogd van €700.000 naar €900.000 per jaar. |
|
|
|
|
|
Vergunningstelsel voor tabaksverkooppunten
Op verzoek van de Kamer onderzocht de staatssecretaris de mogelijkheid van een vergunningsstelsel voor tabaksverkooppunten. Hoewel dit juridisch haalbaar is en de staatssecretaris positief is, blijken er in de uitvoering veel knelpunten te zijn. De beslissing wordt daarom aan een volgend kabinet gelaten. |
|
|
|
Internationaal beleid
|
|
Italië zet rookprijs op scherp
De Italiaanse overheid heeft een accijnsverhoging ingevoerd op tabaksproducten. Een pakje Marlboro-sigaretten kost daardoor 30 eurocent meer. De overheid gaat de komende 3 jaar meer prijsverhogingen doorvoeren. |
|
|
|
|
|
|
|
Nationaal nieuws
|
|
Dagelijks meer dan 70 spoedopnames door roken en vapen
Dagelijks belanden ruim 70 mensen op de spoedeisende hulp door klachten die samenhangen met roken of vapen, blijkt uit onderzoek op 67 SEH‑afdelingen. Omgerekend gaat het om minimaal 26.500 gevallen per jaar. |
|
|
|
|
|
Vape-klachten? Meld het centraal
Per 1 januari 2026 kunnen alle artsen in Nederland klachten van patiënten, die mogelijk veroorzaakt worden door vapen, melden bij een landelijk meldpunt. Het RIVM publiceert elke zes maanden een overzicht van de meldingen. |
|
|
|
Cadeaubonnen kunnen rookverslaving bij aanstaande moeders doorbreken
Promovendus Linda van der Spek onderzoekt hoe zwangere vrouwen in kwetsbare posities beter kunnen worden bereikt met stoppen‑met‑rokenzorg. Het Erasmus MC en het Trimbos‑instituut testen daarbij een Britse methode waarbij vrouwen cadeaubonnen krijgen voor rookvrije periodes, naast bestaande coaching. |
|
|
|
Internationaal nieuws
|
|
Britse jongeren hebben massaal spijt van roken
Onder Britse jongeren van 11-17 jaar zegt 69% dat ze liever nooit waren begonnen met roken. Tweederde geeft aan te willen stoppen. De Britse overheid wil vanaf 2027 een leeftijdsgebonden tabaksverbod invoeren voor iedereen geboren na 1 januari 2009. |
|
|
|
Belgische jongere in coma door illegale vape
In Antwerpen kwamen in december meerdere jongeren op de spoedeisende hulp na het gebruik van illegale vapes, waarbij een jongere in coma raakte. Het gaat mogelijk om vapes met THC erin. |
|
|
|
Verbod op wegwerpvapes in Duitsland lijkt dichterbij
De Duitse minister van Milieu steunt een verbod op wegwerpvapes vanwege milieuschade en brandgevaar door lithiumbatterijen. In België, Frankrijk en het Verenigd Koningrijk zijn wegwerpvapes al verboden. |
|
|
|
Ierse vape-shops negeren verkoopverbod
Een op de vijf Ierse vape-shops verkoopt nog steeds aan minderjarigen, ondanks het verkoopverbod dat sinds 2023 geldt. Uit inspecties bij 224 winkels bleek dat 22% in overtreding was. De overtreders riskeren een boete tot 4000 euro en een gevangenisstraf van maximaal zes maanden. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Landelijk congres alcohol-, drugs- en nicotinepreventie
Datum: 21 mei 2026
Locatie: De Prodentfabriek, Amersfoort
> Aanmelden
|
|
|
NNVT (Nederlands Netwerk voor Tabaksonderzoek) Congres
Datum: 29 mei 2026
Locatie: Villa Jongerius, Utrecht
> Aanmelden |
|
|
|
|
|
European Conference on Tobacco or Health
Datum: 20-22 mei 2026
Locatie: Milaan, Italië
> Aanmelden
|
|
|
World No Tobacco Day
Datum: 31 mei 2026
Locatie: Wereldwijd evenement
> Meer informatie
|
|
|
|
International Conference on Advanced Pulmonology, Respiratory Medicine and Lung Health – Smoking, Vaping & Harm-Reduction Science
Datum: 25-27 juni 2026
Locatie: Barcelona, Spanje
> Aanmelden |
|
|
Annual SRNT-E Conference
Datum: 21-23 september 2026
Locatie: Parijs, Frankrijk
> Meer informatie
|
|
|
|
|
